نوشیدنیهای معطر بازارهای برفی؛ چای ادویهدار در سفرهای اروپایی
- 10 اسفند 1404
- امیرحسین عباسی
دستتان را دور یک فنجان کاغذی بپیچید؛ بخار از آن بالا میرود و بوی دارچین و میخک توی هوای سرد پخش میشود. اطرافتان چراغهای زرد رشتهای از سقف غرفهها آویزانند و صدای موسیقی کریسمس از جایی نهچندان دور میآید. این لحظه، برای خیلی از مسافران اروپا، ماندگارتر از هر عکسی است که از برجها و کلیساها میگیرند.
بازارهای زمستانی اروپا سالهاست که جزئی از هویت فرهنگی این قاره شدهاند. اما چیزی که واقعاً این بازارها را از یک بازار ساده معمولی جدا میکند، همان نوشیدنیهایی است که در گوشه و کنار غرفهها سرو میشود؛ نوشیدنیهایی که هر کدام داستانی از فرهنگ و آب و هوای منطقهی خودشان دارند.
چای ادویهدار بدون الکل؛ گزینهای که اغلب نادیده گرفته میشود
یکی از اشتباهات رایج مسافران ایرانی این است که فکر میکنند در بازارهای زمستانی اروپا نوشیدنی بدون الکل پیدا نمیشود. اما واقعیت خلاف این است. در اکثر غرفهها، یک نسخهی بدون الکل هم سرو میشود که معمولاً «پانچ» (Kinderpunsch) نامش است؛ یعنی «پانچ بچهها». این نوشیدنی از آب میوههایی مثل آب توتفرنگی، آلبالو یا سیب به همراه ادویههای معطر درست میشود و گرمای آن دلچسب است.
در پراگ، که یکی از پرطرفدارترین مقصدهای زمستانی اروپاست، چایخانههای سنتی زیادی وجود دارند که «سواژنی چاج» یا همان چای ادویهدار گرم را در فنجانهای سفالی سرو میکنند. بوی هل و زنجبیل در این مکانها با دکور چوبی و چراغهای کمنور ترکیب میشود و فضایی میسازد که آدم دلش نمیخواهد از آن بیرون برود.
وین هم داستان مخصوص به خودش را دارد. در کافههای قدیمی این شهر، نوشیدنیای به نام «تییه» سرو میشود که چای سیاه غلیظ است با مقداری لیمو و یک تکه قند بزرگ. این نوشیدنی در شبهای سرد آذرماه و دیماه، وقتی دمای هوا زیر صفر میرود، یکی از محبوبترین گزینههاست.

بازارهایی که نوشیدنیهایشان معروفتر از خودشان هستند
بازار کریسمس استراسبورگ در فرانسه، با قدمت بیش از چهارصد سال، یکی از آن مکانهایی است که مردم گاهی فقط به خاطر «وان شو» (Vin Chaud) به آن میروند. این نوشیدنی فرانسوی نسبت به نسخهی آلمانی خودش معمولاً کمی ملایمتر است و گاهی با پوست لیمو یا نارنج هم ترکیب میشود.
اگر به بوداپست بروید، در بازار زمستانی میدان وروشمارتی با نوشیدنی «پالینکا» هم روبرو میشوید؛ یک نوشیدنی میوهای مجارستانی که گاهی گرمشده سرو میشود. اما برای کسانی که به دنبال چای ادویهدار هستند، همان «فورالت بور» مجارستانی با دارچین و میخک گزینهی بهتری است.
در تالین، پایتخت استونی، که شهر قدیمیاش در زمستان زیر برف چیزی شبیه یک کارتپستال قرن هجدهمی به نظر میرسد، نوشیدنی «هوگ» (Hõõgvein) همان نقشی را بازی میکند که گلوواین در آلمان. اما مردم محلی اغلب به جای آن «کالی» مینوشند؛ یک نوشیدنی گرم از آب توت وانیل که برای بچهها و خانوادهها ایدهآل است.

راهنمای عملی سفر به بازارهای زمستانی اروپا
برای رسیدن به بهترین بازارهای زمستانی اروپا، معمولاً سادهترین مسیر از طریق پروازهای مستقیم یا با یک ترانزیت کوتاه امکانپذیر است. از تهران به فرانکفورت، وین، پراگ و بوداپست پروازهای مستقیم یا یکترانزیتهی معقولی وجود دارد. بعد از ورود به هر کدام از این شهرها، حمل و نقل عمومی آنقدر کارآمد است که نیازی به اجارهی ماشین ندارید. متروی وین و پراگ یا خط تراموای بوداپست عملاً شما را تا دم در بازارهای کریسمس میرسانند.
بهترین زمان برای این سفر، بازهی آذرماه تا نیمهی دیماه است. اوایل آذر بازارها تازه باز شدهاند و ازدحام خیلی زیاد نیست. اما از اواسط آذر به بعد که هوا سردتر میشود و احتمال بارش برف بیشتر، فضا آن حس کارتپستالی واقعی را پیدا میکند. اگر بین دهم تا بیستم آذر بروید، هم با شلوغی کمتر روبرو میشوید، هم بازارها در اوج زیباییشان هستند. از بیست و پنجم آذر به بعد اکثر بازارها تعطیل میشوند، پس برنامهریزی دقیق مهم است.
برای این سفر، لباس لایهلایه (لایهبندی) اصل اساسی است. یک لایهی اول نزدیک به بدن از جنس پشم مرینوس یا پلیپروپیلن، یک لایهی میانی گرم مثل سوئیشرت ضخیم یا جلیقهی پُردار، و یک کاپشن بادگیر و ضدآب در بیرون. کفشتان حتماً باید ضدآب و با زیرهی ضدلغزش باشد؛ خیابانهای سنگفرش بسیاری از شهرهای اروپای مرکزی در زمستان میتوانند کاملاً یخزده باشند. دستکش و کلاه هم فراموش نشود. همچنین یک کولهپشتی کوچک برای نگه داشتن آداپتور برق، پاور بانک و تنقلات مسیر خیلی کارآمد است.

آنچه توی فنجان است، فقط نوشیدنی نیست
یک چیزی هست که مسافران بعد از برگشت از این سفرها دربارهاش حرف میزنند. نه عکسهایی که از نمای کلیساها گرفتهاند، نه حتی یادگاریهایی که خریدهاند. بیشتر از همه، از آن لحظهی خاص حرف میزنند؛ آن وقتی که وسط یک بازار برفی، یک فنجان گرم دستشان بود و فقط نگاه میکردند.
این لحظهی سادگی غریبی دارد. شاید برای همین است که بازارهای زمستانی اروپا هر سال میلیونها نفر را از سراسر دنیا جذب میکنند. نه برای خرید، نه حتی برای دیدن چراغها. برای همان فنجانی که دستت را گرم میکند.
اگر تجربهای از بازارهای زمستانی اروپا دارید یا نوشیدنی خاصی آنجا خوردهاید که هنوز بویش را به خاطر دارید، در بخش نظرات بنویس. این نوع تجربههای شخصی برای کسانی که دارند برای اولین بار برنامهریزی میکنند، واقعاً ارزشمند است.
